Barbara Jonscher MALARKA – wystawa w stulecie urodzin artystki
Muzeum Archidiecezji Warszawskiej zaprasza na wystawę „Barbara Jonscher MALARKA”, przygotowaną w setną rocznicę urodzin i czterdziestą rocznicę śmierci Barbary Jonscher (1926–1986), jednej z najważniejszych postaci polskiej sztuki powojennej. Ekspozycję można oglądać do 21 lutego 2027 roku. Kuratorką wystawy jest Eliza Bernatowicz.
Wizytówka z napisem MALARKA
„Każdy z jej obrazów, niezależnie od techniki, pokazywał mi inną postać: czasem głęboko refleksyjną, czasem skupioną lub wybuchowo ekspresyjną” – mówi kuratorka. Zamiast wybierać jedno słowo opisujące tę barwną postać, oddała głos samej artystce. Wśród pamiątek odnalezionych u uczniów i przyjaciół Barbary Jonscher znalazła się najprostsza na świecie mała rzecz: wizytówka z napisem kapitalikami BARBARA JONSCHER MALARKA. To ona dała wystawie tytuł.
Barbara Jonscher i Arsenał 55
Barbara Jonscher urodziła się w 1926 roku w Bydgoszczy. Studiowała w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Gdańsku i w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Początek jej kariery wiąże się z Ogólnopolską Wystawą Młodej Plastyki „Przeciw wojnie – przeciw faszyzmowi”, która przeszła do historii jako Arsenał 55. Artystka otrzymała wówczas nagrodę za rysunek i malarstwo, a jej obraz „Don Kichot” był odtąd postrzegany jako manifest pokolenia odwilży. Jej prace publikowane były także w czasopismach „Nowa Kultura”, „Po Prostu”, „Polityka” i „Współczesność”.
Rysunki, obrazy religijne i pejzaże
Wystawa konfrontuje dwie odsłony charakteru i dorobku Barbary Jonscher. Z jednej strony są to mało znane, subtelne rysunki postaci ludzkich i odważne przedstawienia religijne, takie jak „Ukrzyżowany” z 1970 roku, w których głównym środkiem wyrazu jest bogata faktura w palecie bliskiej czerni. Z drugiej – pełne energii, ekspresyjne pejzaże z lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, takie jak „Moje pole w Białowieży” (1974) czy „Krajobraz ze światłem” (1982), które okazały się wehikułem pamięci o artystce i należą dziś do dzieł podręcznikowych. Pokaz otwierają monotypie z lat młodości malarki: „Autoportret” i „Stopy”.
Film „Tren na śmierć konia”
Kontrapunktem dla obrazów jest film „Tren na śmierć konia” z 1968 roku, zrealizowany w duecie twórczym z Janem Tkaczykiem. To deheroizacja romantycznych mitów pokolenia żyjącego w powojennej polskiej rzeczywistości i wyraz tęsknoty za utraconą wolnością.
Kultura niezależna, Nagroda Cybisa i Laski
W latach stanu wojennego Barbara Jonscher brała udział w ruchu kultury niezależnej, wystawiając poza oficjalnym obiegiem, w obszarze życia kulturalnego wspieranym przez Kościół. W 1981 roku została uhonorowana Nagrodą im. Jana Cybisa, najstarszym i najbardziej prestiżowym wyróżnieniem w dziedzinie malarstwa w Polsce. Swój dorobek artystyczny przekazała niewidomym dzieciom, podopiecznym Zgromadzenia Sióstr Franciszkanek Służebnic Krzyża w Laskach.
„Zapraszam do spotkania z malarką, której od dawna nie ma wśród nas. Niech jej ekspresja i talent, zarówno w kameralnym wydaniu: pochylonej nad papierem i wydobywającej piórkiem kruchych bohaterów, jak uciekającej przed nawałnicą nad Wisłą w Kazimierzu, wybrzmią w pełni kontrastu” – mówi Eliza Bernatowicz.
Informacje
- Wystawa: Barbara Jonscher MALARKA
- Termin: 19 listopada 2026 – 21 lutego 2027
- Kuratorka: Eliza Bernatowicz
- Miejsce: Muzeum Archidiecezji Warszawskiej, ul. Dziekania 1, Warszawa (Stare Miasto)
- Godziny otwarcia: wtorek–niedziela, 12:00–18:00
- Bilety dostępne w sklepie internetowym lub w kasie muzeum.
Dostępny jest katalog wystawy w księgarni stacjonarnie oraz na sklep.maw.pl
PATRONI MEDIALNI WYSTAWY
Radio Warszawa 106,2 FM | Tygodnik Idziemy | Tygodnik Gość Niedzielny | Tygodnik Niedziela | Artinfo




